Tiêu chảy thường được hiểu là đi ngoài phân lỏng từ 3 lần trở lên trong ngày hoặc nhiều hơn rõ rệt so với bình thường của trẻ. Với trẻ bú mẹ, phân mềm hoặc sệt nhiều lần mỗi ngày chưa chắc là tiêu chảy nếu đó là thói quen thường ngày.
Dấu hiệu trẻ đang mất nước
- Khát nhiều, uống háo hức hoặc ngược lại uống kém.
- Môi miệng khô, ít nước mắt khi khóc.
- Tiểu ít hơn bình thường, nước tiểu sẫm màu.
- Mắt trũng, trẻ bứt rứt hoặc lừ đừ.
- Da mất đàn hồi; véo da bụng trở lại chậm.
Bù Oresol như thế nào?
Pha toàn bộ gói với đúng lượng nước sạch được ghi trên bao bì. Không chia gói bằng mắt, không pha đặc hoặc loãng hơn, không thêm đường, sữa hay nước trái cây. Cho trẻ uống từng thìa hoặc từng ngụm nhỏ và thường xuyên; nếu trẻ nôn, chờ vài phút rồi cho uống lại chậm hơn.
Những sai lầm cần tránh
- Dùng nước ngọt, nước thể thao hoặc nước trái cây thay cho Oresol.
- Pha Oresol với lượng nước tùy ý.
- Tự dùng thuốc cầm tiêu chảy cho trẻ.
- Tự mua kháng sinh khi chưa có chỉ định.
Trẻ có cần nhịn ăn?
Không. Tiếp tục cho trẻ bú mẹ và ăn thức ăn phù hợp theo tuổi, chia thành lượng nhỏ nếu trẻ ăn kém. Dinh dưỡng đầy đủ giúp hạn chế vòng xoắn tiêu chảy–suy dinh dưỡng. Kẽm có thể được chỉ định trong tiêu chảy cấp ở trẻ em, nhưng cha mẹ nên dùng đúng dạng và liều theo tư vấn của nhân viên y tế.
Khi nào cần đưa trẻ đi khám ngay?
- Trẻ lừ đừ, khó đánh thức, không uống được hoặc nôn mọi thứ.
- Đi ngoài có máu, đau bụng dữ dội hoặc bụng chướng.
- Tiểu rất ít, mắt trũng rõ, tay chân lạnh hoặc thở bất thường.
- Trẻ nhỏ, có bệnh nền, suy dinh dưỡng hoặc tiêu chảy kéo dài.
Phòng ngừa lây nhiễm
Rửa tay bằng xà phòng sau khi thay tã và trước khi chuẩn bị thức ăn; dùng nước an toàn; vệ sinh dụng cụ ăn uống và tiêm chủng rotavirus theo lịch là những biện pháp quan trọng.
Nguồn tham khảo
- World Health Organization: Diarrhoeal disease
- WHO: Zinc supplementation in the management of diarrhoea
Bài viết cung cấp thông tin giáo dục sức khỏe, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị trực tiếp.
